Bijgewerkt op 15 februari, 2023
Afgelegen junglestammen, een overvloed aan wilde dieren, ongerepte stranden en eilanden, eeuwenoude regenwouden, verrukkelijk eten en nationale parken is wat je vindt als je kiest voor een reis naar Borneo. Dit is een van de mooiste en bovendien grootste eilanden in Azië. Sterker nog: dit is het op drie na grootste eiland ter wereld. Het is een veelzijdige bestemming, weg van de toeristenmassa en perfect voor avonturiers. Een reis naar deze bestemming is een onvergetelijke ervaring.
- Een paradijs voor natuurliefhebbers
- 11x leuke dingen om te doen en zien
- Wat kost het reizen op Borneo
- Hoe lang heb je nodig
- Beste plek om te overnachten
- Beste reistijd
- Hoe kom je er
- Handige reistips
Paradijselijk Borneo
Tot op de dag van vandaag is het schiereiland van Maleisië populairder dan Borneo. Bestemmingen als de Cameron Highlands of de Perhentian eilanden kent bijna iedereen, maar noem Tun Sakaran of Niah National Park en de meeste reizigers hebben geen idee waar je het over hebt. Best gek, want het is een schitterende bestemming.
Het eiland, dat wordt gedeeld met Brunei en het Indonesische Kalimantan en is een speeltuin voor iedereen die van natuur houdt en behoort naar onze mening tot de mooiste highlights van Maleisië.
Het spotten van Orang-oetans is hier bekend, maar de eindeloze groene landschappen, ongerepte stranden, heilige bergen, gigantische grotten en de indrukwekkende nationale parken maken het een bucket-list bestemming voor iedereen.
Ervaring Reis-Expert
Wij zijn enkele keren op Borneo geweest en hebben nog lang niet alles gezien. Dat geeft aan hoeveel dit eiland te bieden heeft.
Het heeft ons op alle mogelijke manieren verrast. De prachtige natuur, de lieve mensen, het lekkere eten en de toch wel makkelijke manier van reizen. Borneo is echt een top bestemming.
![Borneo](https://reisexpert.b-cdn.net/wp-content/uploads/2021/08/Borneo-Mount-Kinabalu-Maleisie.jpg)
Uitzicht op een bergdal van de prachtige berg Kinabalu
![Tun Sakaran op Borneo](https://reisexpert.b-cdn.net/wp-content/uploads/2017/10/Tun-Sakaran-Maleisie.jpg)
Het schitterende Tun Sakaran
11 leuke bezienswaardigheden op Borneo
Borneo is een veelzijdige bestemming. Je kunt hier relaxen aan het strand, bergen beklimmen, de jungle verkennen of wilde dieren spotten. Het is bijna onmogelijk om alles te zien en te doen tijdens je verblijf. Daarom hebben wij een selectie gemaakt met de leukste bezienswaardig of dingen om te doen op Borneo.
#1 Beklim Mount Kinabalu
De grootste en meest heilige berg van Maleisië is: Mount Kinabalu. Deze berg is maar liefst 4.095 meter hoog en een van de populairste bezienswaardigheden op Borneo. Hiken naar de top is een van de leukste, maar pittigste dingen om te doen in Borneo.
Je doet er in de meeste gevallen 3 dagen over en je overnacht in Laban Rata, het basiskamp.
Tijdens de tweede ochtend klim je naar de top voor een indrukwekkende zonsopgang. Je moet er wel vroeg je bed voor uit, maar het is het meer dan waard! De goedkoopste tour die je kunt boeken is een 2D1N (2 dagen – 1 nacht) tour. Dit is de standaard tour en kost je 1270,- MYR p.p.
TIP ♥ – reserveer je klim want deze tour is zo populair dat het snel uitverkocht is.
![Mount Kinabalu](https://reisexpert.b-cdn.net/wp-content/uploads/2019/07/Mount-Kinabalu5-Maleisie.jpg)
Onderweg naar de top
#2 Bezoek Niah National Park
Als je fan bent van grotten zit je op Borneo wel goed. Het eiland staat bekend om de enorme netwerken van grot systemen. Een van de beste plekken om die te zien is Niah National Park met enkele van de meest indrukwekkende grotten van het eiland.
Wat veel mensen niet weten is, dat de grotten niet alleen gigantisch zijn, maar dat dit ook een van de oudste archeologische vindplaatsen van Azië is. Er zijn menselijke resten gevonden waarvan wordt aangenomen dat ze 40.000 jaar oud zijn!
Daarnaast vind je er ook muurschilderingen en traditionele houten kisten.
![Borneo Niah park](https://reisexpert.b-cdn.net/wp-content/uploads/2020/01/Borneo-Niah-National-Park-Maleisie.jpg)
Niah National Park
#3 Maak een uitstapje naar Brunei
Brunei is een van de minst bezochte landen in Azië. Brunei beslaat maar een klein stukje land op het eiland Borneo. Het is een van de slechts twee overgebleven sultanaten ter wereld. De andere is Oman.
Er komen hier bijna geen toeristen. Toch is het de moeite waard om dit bijzondere land(je) te bezoeken. Je bent er namelijk in de buurt en de hoofdstad is zeker een bezoekje waard.
#4 Aapjes kijken in Sepilok
Het Sepilok Orangutan Rehabilitatiecentrum is een van de bekendste bezienswaardigheden van Borneo. De Orang-oetans die je hier vindt zijn bevrijd uit gevangenschap, gered uit deels gekapte oerwouden of wees.
Ze verblijven in het Sepilok Orang-oetans rehabilitatie centrum met als doel weer terug te keren in het wild, een prachtig initiatief.
Het Rehabilitatiecentrum is geopend in 1964 en trekt sindsdien duizenden toeristen. De apen leven in het Hutan Simpan Kabili Sepilok; een groot natuurreservaat. Het is slechts één van de vier opvangcentra voor Orang-oetans!
TIP ♥ – meer info vind je op onze pagina Sepilok
![jungle trekking in Bukit Lawang](https://reisexpert.b-cdn.net/wp-content/uploads/2019/11/jungle-trekking-in-Bukit-Lawang-Sumatra-Indonesië1.jpg)
Orang Oetans in het wild
#5 Trek de jungle in bij Danum Valley
Borneo is een paradijs voor reizigers die van natuur houden. Borneo is grotendeels bedekt met regenwoud. Biologen zeggen zelfs dat ongeveer 50% van de flora en fauna uit de hele wereld op Borneo leeft.
Als je die jungle eens van dichtbij wilt bekijken, kun je het beste naar de Danum Valley in Oost-Sabah gaan. Vanaf het bezoekerscentrum ben je in ongeveer twee uur midden in het regenwoud waar je je ogen uit kijkt.
Er leeft hier van alles, met name orang-oetans.
Voor natuurliefhebbers is dit the place to be!
![Borneo](https://reisexpert.b-cdn.net/wp-content/uploads/2018/08/Danum-Valley-Borneo-Maleisie.jpg)
Zonsopkomst in de Danum vallei
#6 Ga eilandhoppen in het Tunku Abdul Rahman Marine Park
Vlak voor de kust van Kota Kinabalu liggen vijf eilanden die horen bij het Tunku Abdul Rahman Marine Park, een van de mooiste plekken van Borneo. De eilanden zijn stuk voor stuk gezegend met hagelwitte zandstranden en kristalhelder zeewater.
Doordat het zo dicht bij Kota Kinabalu ligt zijn de eilanden makkelijk te bereiken en dus populair onder reizigers.
Het grootste eiland is Manukan met schone stranden en helder water, perfect om te snorkelen. Anderen zijn Gaya, Manumtik, Sapi en Sulug. Als je op zoek bent naar een dagje zon, zee en strand is dit de perfecte plek.
TIP ♥ – er vertrekken regelmatig speedboten vanaf Jesselton Point in Kota Kinabalu
#7 Bezoek de sea-gypsies bij Tun Sakaran
Als je meer mooi eilanden wil zien op Borneo moet je naar de andere kant van het eiland. Aan de oostkust ligt namelijk Tun Sakaran. Een Marine Park van zo’n 35.000 hectare groot. Dit is de perfecte plek voor natuurliefhebbers, cultuurzoekers, mensen die graag snorkelen, wandelaars en duikers.
Reizigers komen er bijna niet, maar degene die er komen kunnen wandelen, de Sea Gypsies ontmoeten, duiken, snorkelen en vogels kijken. En dan hebben we het nog niet eens over de oogstrelende omgeving gehad.
Er zijn weinig plekken in Maleisië mooier dan Tun Sakaran.
Het Tun Sakaran Marine Park wordt ook wel het Semporna Island Park genoemd en bestaat in totaal uit 8 eilanden en 2 grote riffen. Het is zonde om maar een eiland te bezoeken als je hier bent. Een populaire activiteit is dan ook het hoppen tussen verschillende eilanden.
- Bohey Dulang – dit het populairste eiland in het marine park met veel activiteiten;
- Bodgaya – is verbonden met Bohey Dulang en het grootste eiland in het marine park;
- Maiga – een mooi klein eilandje gelegen tussen Sibuan en Selakan;
- Mantabuan – het kleinste eiland in het marine park;
- Sibuan – de plek om te snorkelen of duiken;
- Sebangkat – het dichtstbijzijnde eiland van het vasteland (10-15 minuten van Semporna);
- Selakan – het dichtstbevolkte eiland in het park. Heeft een duikschool;
- Tetagan – klein eiland in de buurt van Bodgaya.
TIP ♥ – meer info vind je op onze pagina over Tun Sakaran
![Tun Sakaran](https://reisexpert.b-cdn.net/wp-content/uploads/2017/10/Tun-Sakaran-Maleisie.jpg)
Het indrukwekkende landschap van Tun Sakaran
#8 Ulu Temburong National Park
Dit is een beetje valsspelen want Ulu Temburong ligt niet in Maleisië, maar in Brunei. Maar het ligt in de buurt dus mocht je tijd over hebben is dit Nationale Park zeker het overwegen waard.
Dit is het grootste nationale park van Brunei en bestaat voor een groot deel uit beschermd regenwoud. Wetenschappers gebruiken deze regio om flora en fauna te bestuderen waar ze nieuwe soorten hopen te ontdekken.
Toeristen hebben alleen toegang tot een klein deel van het reservaat, maar kunnen georganiseerde tours boeken met gids om zo het park te verkennen.
#9 Verken de gigantische grotten van Gunung Mulu
Gunung Mulu National Park is misschien wel het bekendste nationale park van Borneo. Dat is ook niet zo gek, want het is een van de meest indrukwekkende plekken van het eiland. Kalksteen rotsen, steile rotswanden, diepe grotten en dichte jungle is wat dit park zo bijzonder maakt.
De faam van het park komt met name door de vele grotten. Je vindt hier ook ‘s werelds grootste grotkamer, de Sarawak-kamer, ook wel bekend als de Deer Cave, die tevens op de UNESCO Werelderfgoedlijst staat.
Het staat eigenlijk altijd in de Top-5 To-Do lijstjes voor Borneo en je mag het ook zeker niet overslaan.
TIP ♥ – meer weten over deze magische plek? Bekijk onze pagina Gunung Mulu
![Gunung Mulu](https://reisexpert.b-cdn.net/wp-content/uploads/2013/07/Gunung-Mulu1-Maleisie-ST.jpg)
Grotten in het nationale park
#10 Bezoek de stad Kuching
Borneo staat bekend om de schitterende natuur maar het herbergt ook enkele mooie steden. Kuching is een van de meest stijlvolle en veelzijdige steden van Maleisië! Je vindt hier een bijzondere mix van cultuur, architectuur, ambachten en gerechten.
Waar je in veel steden vaak hetzelfde ziet, is dat in Kuching heel anders. Loop je eerst door drukke moderne straten, het andere moment vind je jezelf in een koloniale sfeer. Chinese tempels, eetkraampjes en parken wisselen elkaar af in deze unieke stad.
Kuching heeft zo’n 600.000 inwoners en is daarmee de hoofdstad van de deelstaat Sarawak. Als je in de stad bent valt het op dat er opvallend veel beelden van katten zijn, er is zelfs een katten museum.
Dit komt dat de naam Kuching in het Bahasa (wat overigens Indonesisch is) ‘kat’ betekent. De stad staat dus ook wel bekend als ‘cat city’.
TIP ♥ – meer weten? Bekijk onze pagina over Kuching
#11 Ga naar Bako National Park
Bako National Park is een van de oudste en kleinste parken in Sarawak, op zo’n 37 kilometer van Kuching. Het is hiermee een van de gemakkelijkst te bereiken nationale parken in Maleisië. Bako National Park is een van de beste plaatsen in Sarawak om regenwoud en wildlife te spotten.
Vanuit Kuching is het park een prima dagje uit, maar het is zonde om je door dit prachtige park te haasten.
De kust van het schiereiland waar Bako National Park ligt, bestaat uit mooie stranden en verstopte baaien. Het binnenland van het park herbergt beekjes, watervallen en een scala aan verschillende ecosystemen, inclusief regenwouden en bossen.
Het park staat bekend om zijn diversiteit, die bijna elk type vegetatie uit Borneo herbergt.
TIP ♥ – meer weten? Bekijk onze pagina over Bako National Park
![Bako National Park](https://reisexpert.b-cdn.net/wp-content/uploads/2014/10/Bako-National-Park-Maleisie-ST.jpg)
Het strand van Bako
De mooiste stranden en eilanden
Niet alleen het binnenland op Borneo is indrukwekkend. Ook het leven bij en vooral op de zee is schitterend. Voor de kust van dit eiland liggen honderden eilanden. De een nog mooier dan de ander. Daarnaast vind je hier ook mooie, tropische stranden.
Wij hebben de mooiste op een rij gezet.
1 – Pulau Tiga
Sinds de opnames van de populaire tv-serie Survivor is Pulau Tiga een favoriet tropisch eiland voor veel toeristen die in de buurt van Kota Kinabalu zitten. Pulau Tiga bestaat uit drie kleine eilanden gezegend met wuivende palmbomen en witte zandstranden.
Pulau Tiga wordt ook wel Survivor Island genoemd en het heeft een paar van de mooiste stranden van Borneo. Het is een uitdaging om op het eiland te komen terwijl het maar zo’n 50 kilometer van Kota Kinabalu ligt.
Je kunt het beste bij je accommodatie navragen wanneer de boten vertrekken.
2 – Tunku Abdul Rahman
We hebben het op deze pagina al gehad over Tunku Abdul, maar benoemen het gewoon nog een keer 🙂 Dit park bestaat uit vijf eilanden, wederom voor de kust van Kota Kinabalu. Gaya, de grootste eiland is tevens het populairste met mangroven, verborgen baaien en een drijvend dorp.
Verder heb je het eiland Sapi. Reizigers kunnen hier genieten van schitterende stranden snorkelen, duiken en af en toe zeeschildpadden spotten.
3 – De Mantanani-eilanden
De Mantanani-eilanden vormen een kleine, onbekende archipel voor de kust van Kota Kinabalu. Het staat vooral bekend om de goede duiklocaties hier. Met scheepswrakken en schitterend kleurrijk koraal is dit een paradijs voor duikers.
Pijlstaartroggen, zeepaardjes, grote scholen vissen en af en toe een zeekoe leven voor de kust. Andere activiteiten hier zijn kajakken op zee, ontspannen op ongerepte stranden en eiland hoppen tussen Mantanani Besar, Mantanani Kecil en Mantanani Lungisan.
4 – Sipadan
Een van de bekendste eilanden van Borneo is Sipadan. Dit is een van de beste duiklocaties ter wereld. Het is sinds 2002 een beschermd gebied en je hebt er dan ook geen accommodatie en toeristische voorzieningen waardoor het een ongerept eiland is.
Er mogen 120 duiken per dag worden uitgevoerd hier en alleen gecertificeerde duikers kunnen deelnemen aan een dagtocht, waarbij verschillende gebieden worden bezocht. Niet-duikers kunnen het koraalrif bezoeken en er snorkelen.
TIP ♥ – meer weten? Bekijk onze pagina over Sipadan
5 – Mabul Island
In het uiterste oosten van Borneo in Maleisië ligt Mabul eiland. Dit is met recht een mini-eiland te noemen. Het is wereldwijd, en lokaal, bekend doordat het een geweldige duiklocatie is. Daarnaast zijn ook het binnenland en de oude dorpjes op het eiland erg bijzonder. Het ligt in de buurt van Pulau Sipadan.
Op het eiland zijn twee kleine dorpjes die al sinds 1970 bestaan. Veel van de originele eerste bewoners wonen nog steeds in deze dorpjes. Zij verdienen hun geld veelal met de visvangst en sinds kort ook met toerisme.
Het is erg leuk om de dorpjes te bezoeken, omdat de bevolking zeer vriendelijk en gastvrij is, zoals we in Maleisië gewend zijn.
Je bereikt dit eilandje door eerst naar Semporna te reizen. Hier in de buurt vind je ook de enige actieve vulkaan van Maleisië; Bombalai Hill. Best gek, aangezien het naburige Indonesië vol ligt met vulkanen. Evenals landen als Japan, Nicaragua en Nieuw-Zeeland.
TIP ♥ – meer weten? Bekijk onze pagina over Mabul Island
Wat kost reizen op Borneo
Borneo ligt qua kosten iets hoger dan andere delen in Maleisië. Hoe duur een vakantie in Borneo is of wordt hangt natuurlijk van jouw voorkeuren af. Maar een Borneo vakantie hoeft niet heel duur uit te vallen. Het ligt uiteraard aan de manier waarop je reist en wat je doet tijdens je reis, maar wij hebben onze kosten op een rij gezet. Doe er je voordeel mee!
Kosten
Gemakshalve hebben we de prijzen uitgedrukt in USD in plaats van Maleisische Ringgit, Bruneian Dollar of Indonesische Rupiah. Veel prijzen op Borneo worden ook aangegeven in Dollar.
- Maaltijd in lokaal restaurant ➜ $3
- Westerse maaltijd ➜ $10
- Biertje ➜ $3
- Overnachting in een hostel ➜ $10 tot $20
- Overnachting in een hotel ➜ $30 tot $50
- Reizen met de bus ➜ $0,50 tot $5
ATM’s
Hou er rekening mee dat je op grote delen van Borneo niet makkelijk aan geld komt. Verwacht geen geldautomaten of wisselkantoren als je richting de jungle gaat. Zorg er daarom voor dat je altijd genoeg cash mee meeneemt als je naar afgelegen gebieden reist.
TIP ♥ – als je meer wil weten over de kosten in Maleisië, lees dan ons blog Budget Maleisië
Hoe lang heb je nodig
Ook dit is per persoon verschillend. Je kunt de bekendste bezienswaardigheden bezoeken in een week, maar dan wordt je reis best gehaast en daarnaast heb je niet genoeg tijd om echt alles te ontdekken.
Als je de belangrijkste bezienswaardigheden van Borneo wil bezoeken heb je zeker twee tot drie weken nodig. Langer is altijd goed, ga je korter dan zul je keuzes moeten maken in wat je wel en niet wil zien.
TIP ♥ – als je een mooie route door Borneo zoekt check dan onze Reisgids Maleisië waarin ook een route voor Borneo is opgenomen.
![Borneo](https://reisexpert.b-cdn.net/wp-content/uploads/2020/01/Borneo-Maleisie.jpg)
Het landschap op Borneo is prachtig
Waar kun je het beste overnachten
Er zijn heel wat steden op Borneo waar je kunt overnachten. Het ligt ook een beetje aan de route die je volgt. De bekendste plek om te overnachten is Kota Kinabalu. Hier komen de meeste reizigers aan.
Het eiland is te groot om vanaf één vaste plaats te ontdekken dus je zult rond moeten reizen om het eiland echt goed te kunnen zien. Andere bekende plekken waar veel reizigers overnachten zijn;
- Kuching
- Sandakan
- Miri
- De verschillende eilanden
Beste reistijd
Borneo is een van de weinige bestemmingen in Zuidoost-Azië waarin onze zomermaanden de beste reistijd is. Je kunt het beste naar Borneo tussen maart en oktober wanneer het eiland het droogst is. Dit in tegenstelling tot de reistijd veel andere delen van het land.
Dit is ook de beste tijd om orang-oetans in het wild te zien, terwijl schildpadden tussen juni en september op Lankayan te zien zijn.
Tijdens de rest van het jaar heb je veel kans op regen wat hiken door de jungle lastig maakt. Het is warm en vochtig gedurende het grootste deel van het jaar. Laat het regenseizoen je echter niet te veel afschrikken. Ook tijdens het regenseizoen heb je nog genoeg mooie dagen.
Hoe kom je er?
De makkelijkste manier om op Borneo te komen is door te vliegen. Rechtstreekse vluchten zijn er niet dus je zult altijd via een andere Aziatische stad vliegen. De twee belangrijkste luchthavens op het eiland zijn die van Kuching (Sawarak) en die van Kota Kinabalu (Sabah).
Er zijn ook luchthavens in Miri, Sibu, Bintulu, Labuan en Lahad Datu, maar die hebben minder frequente vluchten.
De bekendste route is die tussen Kuala Lumpur en Kota Kinabalu die een paar keer per dag vertrekt. Dit zijn andere bekende routes;
- Kuala Lumpur naar Kota Kinabalu ➜ vanaf € 65,-
- Singapore naar Kota Kinabalu ➜ vanaf € 90,-
- Jakarta naar Kota Kinabalu ➜ vanaf € 65,-
- Hong Kong naar Kota Kinabalu ➜ vanaf € 110,-
TIP ♥ – dit soort tickets boek je het makkelijkst bij Skyscanner
Reizen op Borneo
Reizen op Borneo wordt door veel websites omschreven als lastig. Wij kunnen uit eigen ervaring vertellen dat dat best mee valt. De bussen rijden naar de bekendere steden over goede wegen.
Je kunt op veel plekken ook vliegen en daarnaast is het huren van een auto met chauffeur of het boeken van een minivan redelijk eenvoudig.
Wij hebben onze ervaringen met het vervoer op Borneo verwerkt in een blog
![Vervoer op Borneo](https://reisexpert.b-cdn.net/wp-content/uploads/2020/02/Borneo-Maleisië.jpg)
Het binnenland
Reistips voor Borneo
We hopen dat we je wat meer weet over dit schitterende eiland. Er zijn echter nog wat algemene tips die we je graag meegeven voordat je naar Borneo reist. Doe er je voordeel mee!
Heb je een visum nodig
Borneo valt onder Maleisië en voor Maleisië heb je geen visum nodig, zolang je niet langer dan 90 dagen in het land blijft. Ook voor Borneo heb je dus geen specifiek visum nodig. Check regelmatig onze visumpagina om op de hoogte te blijven.
Drinkwater
Hoewel sommige locals zullen zeggen dat kraanwater drinkbaar is, raden we het niet aan. Het is beter om water uit supermarkten te gebruiken. Dit is zeker weten goed.
TIP ♥ – koop niet elke keer plastic flesjes, maar gebruik bijvoorbeeld een bidon of drinkfles
Wat moet je meenemen
Borneo is qua landschap heel anders dan het schiereiland. Het is afhankelijk van het aantal dagen dat je hier blijft, wat je mee moet nemen, maar pak dit sowieso in:
- Lange broek
- Vest/trui
- Stevige schoenen
- Poncho/regenjas
- Kleine rugtas
- Bloedzuiger sokken
Neem een wereldstekker mee
Ze gebruiken hier (en in Brunei) type G stekkers met drie grote rechthoekige pinnen. Daar passen onze stekkers dus niet in.
Is Borneo geschikt voor families?
Veel mensen hebben nog steeds het idee dat Borneo alleen geschikt is voor de doorgewinterde reiziger. Dat is niet waar. Ook gezinnen met kinderen kunnen hier prima reizen. Met dikke stukken jungle om te verkennen, wilde dieren en een hele reeks wateractiviteiten, is Borneo geschikt voor van alle leeftijden.
Heb je inentingen nodig?
Wij zijn geen gezondheidsinstelling, maar je hebt wel een paar inentingen nodig om hier veilig te kunnen reizen. Degene die worden aangeraden zijn DTP (difterie, tetanus en polio) en hepatitis A. Daarnaast komt hier ook Malaria voor.
Gebruik dus anti-muggenspray en zoek naar accommodaties met een klamboe.